Με μία ματιά:
Δοσολογικό σχήμα:
- Σκύλοι και γάτες:
o 2,5 mg/kg q12h ή 5 mg/kg q24h PO
o Dermatophytes:
- 5-10 mg/kg q24h μέχρι και 3-4 εβδομάδες μετά από αρνητική καλλιέργεια.
- Pulse therapy: Hθεραπεία συνεχίζεται μέχρι 2 διαδοχικές καλλιέργειες να βγουν αρνητικές. Οι καλλιέργειες πρέπει να απέχουν 2-4 εβδομάδες η μία από την άλλη:
- Protocol 1: 10 mg/kg q24h PO για ένα μήνα και μετά εβδομάδα παρά εβδομάδα.
- Protocol 2: 10 mg/kg q24h PO για 2 εβδομάδες και μετά για δύο συνεχόμενες ημέρες κάθε εβδομάδα.
o Malassezia: Η θεραπεία συνεχίζεται μέχρι να υποχωρήσουν οι αλλοιώσεις και ο κυτταρολογικός έλεγχος να είναι αρνητικός
- Pulse therapy: 5 mg/kg q24h PO για δύο ημέρες την εβδομάδα (συνήθως για 3 εβδομάδες).
- 5-10 mg/kg q24h
Δράση: Αναστέλλει τη σύνθεση εργοστερόλης στην κυτταρική μεμβράνη των μυκήτων.
Χρήση: Η ιτρακοναζόλη μπορεί να χρησιμοποιηθεί όπως η φλουκοναζόλη αν και φαίνεται πως είναι περισσότερο δραστική σε πολλές συστηματικές μυκητιάσεις εκτός από την Κρυπτοκόκκωση της γάτας στην οποία η φλουκοναζόλη είναι φάρμακο πρώτης επιλογής. Μπορεί να χρησιμοποιηθεί για τη θεραπεία των aspergillosis, candidiasis, blastomycosis, coccidioidomycosis, cryptococcosis, histoplasmosis και dermatophytosis. Είναι εγκεκριμένη για τη χρήση της ως σιρόπι στη θεραπεία της δερματοφυτίασης από Microsporumcanis στη γάτα και έχει χρησιμοποιηθεί επιτυχώς σε Περσικές γάτες χωρίς την ανάγκη κουρέματος. Κατανέμεται εκτενώς στον οργανισμό αν και μικρές μόνο συγκεντρώσεις επιτυγχάνονται σε ιστούς με χαμηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνες όπως το εγκεφαλονωτιαίο υγρό, το οφθαλμικό υγρά και η σίελος.
Αντενδείξεις: Αποφύγετε τη χορήγηση στη διάρκεια της εγκυμοσύνης. Αποφύγετε τη χορήγηση σε ζώα με ηπατικά προβλήματα.
Ανεπιθύμητες ενέργειες: Έχουν αναφερθεί έμετος, διάρροια, ανορεξία, σιελόρροια, κατάπτωση, κοιλιακός πόνος, τοξίκωση του ήπατος, ελκώδης δερματίτιδα και οιδήματα των άκρων.
Αλληλεπιδράσεις: Τα αντιόξινα, το omeprazole, οι Η2 ανταγωνιστές μπορεί να μειώσουν την απορρόφηση του itraconazole. Η συγκέντρωση του digoxin στο πλάσμα μπορεί να αυξηθεί.
Φαρμακολογία:
Οι αζόλες είναι τα αντιμυκητιακά πρώτης επιλογής για τις πιο σοβαρές συστηματικές μυκητιάσεις. Κατηγοριοποιούνται σε ιμιδαζόλες (miconazole, econazole, clotrimazole, ketoconazole) και σε τριαζόλες (fluconazole, itraconazole, voriconazole) ανάλογα με το αν διαθέτουν δύο ή τρία άτομα αζώτου στον αρωματικό δακτύλιο.
Σταθερές συγκεντρώσεις στο πλάσμα επιτυγχάνονται 6-20 ημέρες μετά την έναρξη της θεραπείας με ιτρακοναζόλη και φλουκοναζόλη. Αυτό εξηγεί γιατί τα κλινικά συμπτώματα αργούν πολλές φορές να ελεγχθούν στις συστηματικές μυκητιάσεις. Μία δόση εφόδου 2 φορές μεγαλύτερη της κανονικής δόσης μπορεί να δοθεί για 3 ημέρες ώστε να μειωθεί ο χρόνος που χρειάζεται ώστε να επιτευχθούν σταθερές συγκεντρώσεις στο πλάσμα.
Η κετοκοναζόλη και η ιτρακοναζόλη είναι ισχυρά συνδεδεμένες με πρωτεΐνες αλλά επειδή είναι λιπόφιλες κατανέμονται στους περισσότερους ιστούς. Η ιτρακοναζόλη συγκεντρώνεται στο σμήγμα του δέρματος φτάνοντας συγκεντρώσεις 5-10 φορές μεγαλύτερες από αυτές του πλάσματος και είναι ανιχνεύσιμη στο δέρμα μέχρι και 14 ημέρες μετά τη λήξη της αγωγής. Ανιχνεύσιμες ποσότητες μπορούν να βρεθούν στις τρίχες και στην κεράτινη στοιβάδα μέχρι και 4 εβδομάδες από τη λήξη της αγωγής. Αυτή η ιδιότητα κάνει την ιτρακοναζόλη ιδανική για την αντιμετώπιση δερματοφυτίασης ή άλλων μυκητιακών λοιμώξεων του δέρματος. Η φλουκοναζόλη έχει μικρή συνδεσιμότητα με τις πρωτεΐνες και διαχέεται καλά στο ούρο, στο εγκεφαλονωτιαίο υγρό, στο μάτι και στον εγκέφαλο. Η κετοκοναζόλη και η ιτρακοναζόλη μεταβολίζονται στο ήπαρ και απεκκρίνονται με τη χολή και σε μικρότερο βαθμό με το ούρο. Αντιθέτως η φλουκοναζόλη απεκκρίνεται αυτούσια με το ούρο σε ποσοστό 80%. Για αυτό η δόση της πρέπει να μειώνεται σε ζώα με μειωμένο ρυθμό σπειραματικής διήθησης.
Ανεπιθύμητες ενέργειες:
- Οι περισσότερες παρενέργειες συναντώνται με την κετοκοναζόλη και οι λιγότερες με την ιτρακοναζόλη.
- Οι περισσότερες παρενέργειες σχετίζονται με το γαστρεντερικό σύστημα και αντιμετωπίζονται με τη μείωση της δόσης ή με τη διαίρεση της δόσης για χορήγηση δύο φορές την ημέρα.
- Ηπατοτοξικότητα συναντάται συχνότερα με την κετοκοναζόλη και σπανιότερα με τις τριαζόλες.
- Στα ζώα στα οποία χορηγούνται αζόλες πρέπει να γίνονται τακτικοί έλεγχοι των ηπατικών ενζύμων.
- Ασυμπτωματικές αυξήσεις των ηπατικών ενζύμων παρατηρούνται στα μισά περίπου ζώα στα οποία χορηγούνται αζόλες. Δε χρειάζεται να γίνουν αλλαγές στο θεραπευτικό σχήμα όσο τα ζώα παραμένουν ασυμπτωματικά. Μερικές ενδείξεις ηπατοτοξικότητας είναι η ανορεξία, ο έμετος, η κατάπτωση και ο κοιλιακός πόνος.
- Δερματικές αλλοιώσεις έχουν παρατηρηθεί κυρίως με την ιτρακοναζόλη. Οι πιο σημαντικές είναι το πολύμορφο ερύθημα και η επιδερμική νεκρόλυση.
- Θρομβοκυτταροπενία έχει παρατηρηθεί με την κετοκοναζόλη και τη φλουκοναζόλη.
- Η κετοκοναζόλη αναστέλλει τη λειτουργία των επινεφριδίων και την παραγωγή ανδρογόνων από τους όρχεις.
- Η αζόλες είναι τερατογόνες και η χρήση τους θα πρέπει να αποφεύγεται σε έγκυα ζώα.
- Στον άνθρωπο ο συνδυασμός αζόλης και μιδαζολάμης έχει συσχετισθεί με θανάτους.
